Main content

De Heilige Bonifatius.

Voeg toe aan selectie

Objectnummer53720

TitelDe Heilige Bonifatius.

Vervaardiger Jan Franse Verzijl (kunstenaar)‎ ( - Gouda)

Datum 1639 - 1639

BeschrijvingSchilderij met heilige Bonifatius (672-754), aartsbisschop van Utrecht, in een nis. Op dit schilderij is heilige Bonifatius ten voeten uit afgebeeld. Hij kijkt naar links en is met zijn lichaam naar links gedraaid. Bonifatius is weergegeven met een witte baard en houdt zijn rechterhand uitgestoken. In zijn linkerhand houdt Bonifatius een gouden staf met een kruis vast. Aan de onderkant van de staf ontspringt een fontein. Dit verwijst naar een wonder van heilige Bonifatius, die een zoete waterbron liet ontstaan.
De heilige is gekleed in een rijk gedecoreerde kazuifel, met bruine franjes aan de onderkant. De kazuifel is versierd met goud en rood borduurwerk. Langs de rand van de kazuifel zit een geborduurde goudkleurige strook, een zogenaamde aurifries, met heiligen. De bisschop draagt een paarse soutane, onderkleed, met eroverheen een wit koorhemd. Dit is de gebruikelijke (koor)kleding van een bisschop. Verder draagt de heilige crèmekleurige handschoenen. Aan de wijsvinger van zijn linkerhand draagt heilige Bonifatius een gouden bisschopsring met een parel. Om zijn nek hangt een roze ketting met een gouden kruis, het pectorale. Op zijn hoofd draagt de aartsbisschop een witte mijter. Deze bisschopsmuts is versierd met parels en een rode edelsteen.
Bonifatius was de aartsbisschop van Utrecht. Hij is weergegeven met zijn gebruikelijke attributen. Linksonder is aan zijn voeten een boek te zien, dat door een zwaard doorstoken is. Deze attributen verwijzen naar het martelaarschap van Bonifatius. Tijdens een reis in het jaar 754 werd de heilige overvallen en vermoord. Met het boek zou de bisschop hebben geprobeerd zich te verdedigen.
Op de linkerzijde van de nis is een inscriptie geschilderd, met het opschrift: I.F. V.Z. ANo. 1639. Dit schilderij is de pendant van het schilderij van heilige Willibrordus (inventarisnummer 53719). Ook dit werk bevindt zich in de collectie van Museum Gouda.

Nu te zien in het museum

Vervaardiging PlaatsGouda

Vervaardiging periodetweede kwart zeventiende eeuw

Soort Objectschilderij

CollectieReligie in Gouda

Materiaaldoek, olieverf

Techniekgeschilderd

Formaat

Tentoonstelling(en)Fashion for God. Nederlandse lithurgische gewaden uit schuilkerken (1580-1800).
2023-10-12 / 2024-01-21 - Museum Catharijneconvent

Credit lineBruikleen Oud-Katholieke Parochie van de H. Johannes de Doper, Gouda.

Gerelateerde objectenDe heilige Willibrordus.
Portret van pastoor Willem de Swaen.
Koorkapschild 'Noli me tangere', behorende bij witte koorkap met aurifriezen.
Witte koorkap met aurifriezen, geborduurd met vrouwelijke heiligen.
Witte koorkap met aurifriezen met bijbehorend koorkapschild.

Teksten

tekst vaste opstelling NL (2021)

Jan Franse Verzijl schildert de heiligen Willibrord en Bonifatius als een soort levende standbeelden in een nis. Hij laat de voorstelling levensecht lijken door bijvoorbeeld het zwaard onderaan uit te laten steken over de stenen rand. Het doorboort een evangelieboek, waarmee Bonifatius zich vlak voor zijn dood verdedigt tegen zijn moordenaars. Onderaan de kruisstaf spat water op. Dit verwijst naar een van de wonderen van Bonifatius, waarbij hij uit de zoute klei bij Dokkum een zoete waterbron opwekt.

Sint-Bonifatius 
1639 | Jan Franse Verzijl 
bruikleen Oud-Katholieke Kerk Heilige Johannes de Doper, Gouda

tekst vaste opstelling ENG (2021)

Jan Franse Verzijl depicted the saints Willibrord and Boniface as living statues in an alcove. He made the image look very lifelike by making the sword at the bottom extend beyond the stone edge of the alcove. The blade pierces a gospel book, which Boniface uses to protect himself from his killers just before his death. Water flows from the bottom of his staff. This is a reference to one of the miracles of Boniface: he was said to have created a source of fresh water in the briny clay near Dokkum.

Sint-Boniface 
1639 | Jan Franse Verzijl 
on loan from the Old Catholic Church of Saint John the Baptist, Gouda

tekst vaste opstelling NL (2015)

Een heldenduo

Ze hadden de mooiste plek in de Goudse katholieke schuilkerk ‘De Tol’: aan weerszijden van het hoofdaltaar. De bisschoppen Willibrord en Bonifatius zijn dan ook grote katholieke helden. De Engelse monnik Willibrord zet zich vanaf 690 in voor de bekering van de Friezen. Hier is hij afgebeeld met een model van de Dom van Utrecht en een kruik met heilige olie.

Bonifatius wordt gezien als een van de belangrijkste kerkhervormers. Hij weet begin achtste eeuw de inwoners van Duitsland te bekeren tot het katholicisme. Het boek dat met een zwaard is doorboord, verwijst naar zijn dood in Dokkum in 754. Hij verdedigt zich tevergeefs door een bijbel boven zijn hoofd te houden.

tekst vaste opstelling ENG (2015)

Two heroes

They had pride of place on both sides of the main altar at De Tol, a clandestine catholic church in Gouda. This should be no surprise, as bishops Willibrord and Bonifatius are heroes for the Catholic Church. From 690 onwards, Willibrord, an English monk, played an active role in the conversion of the Frisians. Here he is depicted with a model of the Utrecht Dom and a jug filled with sacred oil.

Bonifatius is considered one of the main reformers of the Catholic church. In the early 8th century, he managed to convert the inhabitants of Germany to Catholicism. The book pierced by a sword is a reference to his death in Dokkum in 754. He tried to defend himself by holding a Bible over his head, in vain.

tekst vaste opstelling NL (1998)

Jan Fransz. Verzijl (Gouda 1602 - Gouda 1647)
De H. Bonifatius
doek
Gesigneerd en gedateerd: 'I.F. VZ AN 1639'

Samen met de pendant, de H. Willibrordus, was dit schilderij bedoeld ter flankering van het altaarstuk in de statie 'De Tol' in Gouda, gewijd aan de H. Willibrord, die was gesticht door Willem de Swaen. Na de overgang tot het Protestantisme werden beide heiligen in ere gehouden als vaandeldragers van de herkatholisering van de Nederlanden. Bonifatius heeft als attribuut een boek doorboord met een zwaard, een verwijzing naar het feit dat hij zich vlak voor zijn dood met een evangelieboek verdedigde.

invnr 53720 (Bruikleen Oud-Katholieke Kerk H. Johannes de Doper Gouda)

tekst vaste opstelling ENG (1998)

Jan Fransz Verzijl (Gouda 1602 - Gouda 1647)
St. Boniface
canvas
Signed and dated: 'I.F. VZ AN. 1639'

Together with its pendant, St. Willibrord, this painting was probably made to flank the central altarpiece in the parish church of St. Willibrord in Gouda, also known as 'De Tol', which was founded by Willem de Swaen. After the change to Protestantism, both saints were honoured by the clandestine Catholic church as the patrons of recatholization of the Netherlands. Boniface is shown here with a book pierced by a sword, a reference to his last hour when he defended himself with a Gospel book from his assassins.

invno 53720 (On loan from the Old-Catholic Church St. John The Baptist Gouda)

Acties

De Heilige Bonifatius.